Belgisch klimaatplan voor transport scoort slechter dan Polen en Roemenië

Transport is de grootste bron van CO2-uitstoot in Vlaanderen, België en Europa. Om onze klimaatdoelstellingen te halen zijn emissiereducties in de sector dus cruciaal. Maar de plannen van de Europese lidstaten gaan niet ver genoeg, besluit BBL op basis van een analyse door de transport- en milieuorganisatie T&E. 

“Dit kan echt niet”, zegt Laurien Spruyt van Bond Beter Leefmilieu.  “We scoren slechter dan landen als Polen, Tsjechië en Roemenië, die een stuk armer zijn en waarvoor klimaatbeleid een relatief nieuw gegeven is. En dat terwijl duidelijk is wat er moet gebeuren om de doelstellingen van het klimaatakkoord van Parijs te halen: vanaf 2030 geen nieuwe wagens met verbrandingsmotor op de weg sturen.”

In het Vlaamse klimaatplan staat dat er tegen 2030 enkel nog schone nieuwe wagens verkocht mogen worden, waarvan maar de helft emissievrij moet zijn. “Volgens de Vlaamse beleidsmakers zijn ook hybride auto’s en auto’s op biobrandstoffen ‘schoon’”, zegt Spruyt. “Dat klopt niet, ook die hebben een sterk negatieve klimaatimpact. Nederland, Ierland en Denemarken tonen hoe het wel kan: zij willen de verkoop van wagens met een fossiele verbrandingsmotor vanaf 2030 een halt toe roepen en de verkoop van nieuwe plug-inhybrides vanaf 2035.”

Kilometerheffing

Volgens het plan moet een slimme kilometerheffing leiden tot een reductie van 30 procent van de uitstoot door transport, maar die maatregel kwam net voor de verkiezingen onder vuur. Ook zegt het plan nergens hoe alternatieven zoals trein en fiets gestimuleerd zullen worden.

“Dat betekent dat we zelfs niet zeker kunnen zijn dat dit magere plan gerealiseerd zal worden”, zegt Spruyt. “De slimme kilometerheffing moet tijdens de regeringsonderhandelingen opnieuw op tafel komen, en de overheid moet het mogelijk maken voor de Vlaming om te kiezen voor duurzaam transport, door investeringen in openbaar vervoer en fietsinfrastructuur. Het plan stelt dat er vanaf 2025 enkel nog emissievrije bussen in de stadscentra mogen rijden. Dat is wel al een goede stap om de luchtkwaliteit te verbeteren. Nu de rest van de bussen, auto’s en vrachtvervoer nog. ”

Biobrandstoffen

Op federaal niveau rekent het klimaatplan te veel op biobrandstoffen, vinden de ngo’s. “Ondertussen weten we dat biobrandstoffen, en biodiesel in het bijzonder, erg schadelijk zijn voor het milieu”, zegt Spruyt. “Studies voor de Europese Commissie tonen dat biodiesel gemiddeld 80 procent slechter is voor het klimaat dan gewone diesel.” 

Het T&E-rapport toont volgens BBL aan dat het Belgische Energie- en Klimaatplan niet voldoende is om doeltreffend de transportemissies in ons land te reduceren. “Nochtans zou dit naast klimaat ook de luchtkwaliteit ten goede komen”, zegt Spruyt. “Daarnaast zetten de beleidsmakers te sterk in op schadelijke maatregelen zoals biobrandstoffen en CNG, en te weinig op de echte oplossingen zoals fietsinfrastructuur en een kwalitatief openbaar vervoer. Ook op vlak van innovatie scoort België zwaar ondermaats. Het goede nieuws: ons land heeft nog tot december om een betere, geüpdate versie van het Klimaatplan op te stellen. Voor inspiratie kunnen we kijken naar Nederland, dat bovenaan de ranglijst prijkt.”