Klimaatzaak dwingt Nederlandse overheid op de knieën

De rechter volgde de argumentatie van Urgenda en negenhonderd mede-eisers dat de klimaatverandering wordt veroorzaakt door de uitstoot van broeikasgassen en dat dit ernstige gevaren met zich meebrengt, onder meer door de zeespiegelstijging en de impact op de voedselvoorziening.

Nederland is momenteel op koers om de uitstoot met minder dan 17 procent te verminderen, zegt de rechter, en mist zo de doelstelling die overeengekomen is in internationale verdragen. De overheid kan zich niet verschuilen achter andere landen die ook hun doelstelling niet halen.

Mijlpaal

Concreet legt de rechter de Nederlandse staat een reductie van 25 procent op tegen 2020. De uitspraak is een mijlpaal, omdat voor het eerst een rechter een staat verplicht om maatregelen te nemen tegen de klimaatverandering.

"Dit is een zeer bijzonder uitspraak", zegt Urgenda directeur Marjan Minnesma in een reactie op de Nederlandse publieke televisiezender NPO. "De rechter zegt: de klimaatverandering is een zeer ernstig probleem, wetenschappelijk onomstreden nu, en het kan zoveel problemen opleveren dat je als staat gewoon verplicht bent om je burgers beter te beschermen."

Andere klimaatzaken

Minnesma verwacht dat de uitspraak tot veel meer gelijkaardige zaken zal leiden in de hele wereld. Onder meer in Noorwegen en België is inmiddels al zo'n zaak aangespannen.

In ons land zijn de verschillende overheden gedagvaard door de vzw Klimaatzaak, opgestart door elf bekende Vlamingen onder wie Nic Balthazar, Tom Lenaerts, Stijn Meuris en Francesca Vanthielen. Bijna negenduizend mede-eisers sloten zich aan bij hun eis om de uitstoot met 40 procent te verminderen tegen 2020. Het Belgische vonnis wordt pas over ongeveer een jaar verwacht.

Plicht

De Bond Beter Leefmilieu (BBL) reageert in een communiqué erg verheugd op de uitspraak van de rechtbank in Den Haag. "Dat de klimaatverandering gevaarlijk is, daar is iedereen het over eens. Maar toch doen vele overheden niet genoeg om ze af te remmen. De Nederlandse rechter zegt nu dat de staat wel degelijk de plicht heeft om met een goed beleid het leefmilieu en zijn burgers te beschermen.”

"De wetenschap, de katholieke kerk, de wereldleiders; allen manen ze onze overheden aan tot echte klimaatoplossingen’, stelt de BBL verder. “De tijd van de bal doorspelen naar een ander of beleid op de lange baan schuiven, is nu echt voorbij. Dit is een duidelijke boodschap aan onze regeringen en onze minister van Leefmilieu: ze hebben geen enkel excuus meer om het lamlendige klimaatbeleid in ons land nog langer goed te praten."