Beperkingen Brussels Airport: “400 miljoen euro gezondheidswinst zonder banenverlies”

De Gewestelijke Omgevingsvergunningscommissie adviseert om het aantal vluchten op Brussels Airport te plafonneren op het niveau van voor de pandemie en om in het weekend geen nachtvluchten toe te laten. Zeer tot ongenoegen van onder meer VOKA en het VBO: die van een mogelijk economisch bloedbad spreken als de voorwaarden niet versoepeld worden.

Meer banen bij de spoorwegen

Maar de wetenschap spreekt die claims tegen, zegt de Bond Beter Leefmilieu, dat verwijst naar een nieuwe studie door Transport & Mobility Leuven naar de effecten geanalyseerd van twee maatregelen: een verbod op nachtvluchten en een beperking van het aantal vliegbewegingen. De studie gaat uit van een beperking tot 220.000 vluchten per jaar, wat neerkomt op 6 procent minder vluchten dan tijdens de piek net voor de coronacrisis.

Op langere termijn kunnen de maatregelen het equivalent van 0,1 à 0,2 procent van de huidige tewerkstelling op de luchthaven doen verdwijnen. Maar de krapte op de arbeidsmarkt zou dat mogelijk al kunnen opvangen. Bovendien is er een enorm potentieel om extra werkgelegenheid te creëren.

“Vluchten onder de 600 kilometer kunnen we vlot vervangen door internationale treinreizen, wat ons elk jaar tot 30.000 vliegbewegingen uitspaart”, zegt Jasper Wouters van Bond Beter Leefmilieu. “En uit het onderzoek blijkt dat het spoor per passagierskilometer meer mensen tewerkstelt dan de luchtvaart, dus de werkgelegenheid kan zelfs stijgen. Daarom roepen we de vakbonden en openbare vervoersmaatschappijen op om omscholingsprogramma’s op te starten voor geïnteresseerde werknemers uit de luchtvaartsector.”

Niet in de woestijn

Volgens de studie zou een beperkter vliegaanbod de gemiddelde prijs van een ticket met zo’n 5 euro doen stijgen. Daar tegenover staan flinke winsten voor de volksgezondheid: een plafond op het aantal vliegbewegingen en een nachtverbod zouden zorgen voor een gezondheids- en milieuwinst van bijna 400 miljoen euro per jaar. En bij die berekening is nog geen rekening gehouden met indirecte gezondheidsimpact via de klimaatverandering.

“Brussels Airport ligt niet in de woestijn, maar in dichtbevolkt stedelijk gebied”, zegt cardioloog Marc Goethals. “De impact is gigantisch. Tot ver voorbij Rotselaar, Tervuren en Wemmel wordt de slaap systematisch verstoord. Een goede nachtrust is een basisbehoefte, net zoals voedsel en zuurstof. De zogenaamde nieuwe ‘geluidsarme’ vliegtuigen zorgen dan wel voor een lichte daling van het jaargemiddelde geluidsvolume, maar de geluidspieken blijven dermate hoog dat de slaap van de omwonenden verstoord blijft. Enkel strenge geluidsrestricties tijdens de nacht hebben dus een wezenlijk effect.”

Masterplan

De studie moet de aanzet geven om het debat te voeren op basis van onderbouwde feiten en argumenten, zegt Bond Beter Leefmilieu.  
“We kunnen de werkgelegenheid en connectiviteit van ons land op niveau houden én de gezondheid van de omwonenden, werknemers en het leefmilieu beschermen”, zegt Wouters. “We reiken de hand naar alle werkgevers en vakbonden om de hervergunning van Brussels Airport aan te grijpen om deze nodige reconversie waar te maken en om een discussie te voeren op basis van inhoud en feiten in plaats van slogans.”

BBL herinnert er ook aan dat de vertrekkende vliegtuigen een grotere stikstofuitstoot hebben dan alle bedrijven in de Antwerpse haven samen, en dat ze bijna evenveel broeikasgassen uitstoten als als alle Vlaamse gezinnen.