Pak meer dieren binnengebracht in opvangcentra

In totaal werden er in de acht Vlaamse opvangcentra 41.103 wilde dieren binnengebracht van 248 verschillende soorten. Vogels blijven goed voor ruim driekwart van de opgevangen dieren, zoogdieren volgen met 23 procent op de tweede plaats.

Zijn er meer dieren of klopt de Vlaming sneller aan bij een opvangcentrum als hij of zij een dier vindt? Volgens Bram Renmans van Vogelbescherming Vlaanderen ligt de waarheid waarschijnlijk in het midden. “Enerzijds nemen we als mens steeds meer ruimte in en komen we dus almaar vaker met wilde dieren in contact - dat zorgt voor meer onrust en ongelukken”, zegt hij. “Anderzijds merken we dat er steeds meer bewustzijn is bij mensen over onze impact op de wilde dieren en wat we kunnen doen om ze te helpen.”

Ramen en katten

Vaak is het moeilijk te achterhalen waarom dieren in een opvangcentrum terechtkomen: hoe een vogel bijvoorbeeld een gebroken vleugel opliep of wat de achterliggende oorzaak is van een verzwakt dier.

Wel opvallend is dat de grootste groep nestjongen zijn: jonge dieren die uit het nest gevallen zijn of die hun ouders verloren hebben. “Dat is een stijging van 5,7 procent ten opzichte van 2024”, zegt Renmans. “Gelukkig zien we bij die nestjongen ook een hoopvolle tendens. Ruim twee derde van de hulpbehoevende en verweesde jonge dieren zonder ouders  wordt succesvol grootgebracht en weer vrijgelaten. Onze opvangcentra leveren uitstekend werk met nestjongen, want jonge dieren laten opgroeien is bijzonder arbeidsintensief en vraagt veel inzet van het personeel en de vrijwilligers.” 

Verder blijkt uit de cijfers dat ramen iets meer slachtoffers maken dan auto’s, maar huisdieren en met name katten zijn een belangrijke oorzaak.

Egel

De top tien ziet er ook licht anders uit dan vorige jaren: de egel voert niet langer de lijst aan - die twijfelachtige eer is nu voor de houtduif. In 2025 werden er 8161 houtduiven binnengebracht, terwijl het aantal egels is teruggevallen tot 5565, een daling met zo’n 30 procent.

“Dat is een significante daling en opnieuw een signaal dat het niet goed gaat met onze egelpopulatie”, zegt Renmans. “De egel staat sinds 2024 als ‘bijna met uitsterven bedreigd’ op de rode lijst van natuurbeschermingsorganisatie IUCN (International Union for Conservation of Nature). De populatie in het Europese leefgebied is in tien jaar tijd met 30 procent gedaald en ook het aantal waarnemingen in Vlaanderen is de laatste tien jaar bijna gehalveerd.”

Er werden in 2025 ook weer een heleboel opvallende en niet zo vaak voorkomende dieren opgevangen in de erkende opvangcentra. Onder de opgevangen zoogdieren bevonden zich onder meer een relmuis, hermelijn, eikelmuis en boommarter. Bijzondere soorten die opgevangen werden zijn de zomertortel, nachtzwaluw, kwak, velduil en waterral, en zelfs heel zeldzame vogelsoorten als de woudaap en draaihals vonden hun weg naar een opvangcentrum.

Mensen kunnen helpen

Voor wie een gewond of verzwakt dier vindt, is er een handig stappenplan op de website van VogelbeschermingVlaanderen. 

Belangrijkste regels: bescherm jezelf met handschoenen, zet het dier in een gesloten, donkere doos met luchtgaten, en laat het verder met rust. Geef het geen eten of drinken. 

“Uit de cijfers blijkt dat gewonde, verzwakte of zieke dieren die in een opvangcentrum terechtkomen, een goede kans maken om later opnieuw vrijgelaten te worden in de natuur”, zegt Renmans.