Gezonde dieren redden door droogte geteisterde Somaliërs

Het oosten van Afrika wordt opnieuw getroffen door hongersnood. Ethiopië en Somalië zijn de grootste slachtoffers.

In Ethiopië leven 7,8 miljoen mensen in voedselonzekerheid. Vooral in het zuiden van het land worden oogsten getroffen door de droogte. In Somalië staan volgens recente cijfers van de Verenigde Naties 3,2 miljoen mensen op de rand van de hongersnood, bijna een derde van het totale aantal inwoners.

Humanitaire crisis

Zes miljoen Somaliërs lijden al honger en slechts de helft wordt geholpen met voedselhulp.

“De humanitaire crisis is sneller toegenomen dan verwacht”, zegt Raisedon Zenenga, adjunct van speciale vertegenwoordiger van de VN-secretaris-generaal voor Somalië. “Mensen sterven en hebben bescherming nodig, in het bijzonder vrouwen en kinderen. De droogte verplicht hen om te migreren van de landelijke regio’s naar de steden. In opvangkampen klinken er in toenemende mate klachten over gevallen van seksueel geweld.”

Wereldwijd leiden droogte en woestijnvorming ertoe dat mensen hun huizen ontvluchten. 135 miljoen mensen lopen het risico om in de komende decennia hun vruchtbare grond te zien verschralen, zegt Monique Barbut van de UNCDD, de instantie die op het VN-verdrag ter bestrijding van woestijnvorming toeziet.

Extremisten rekruteren kwetsbaren

“Als ze niet migreren maken met name jongeren en werklozen meer kans om in handen te vallen van extremisten”, zegt Barbut. “Zij rekruteren gedesillusioneerde en kwetsbare mensen.”

Deze mensen kunnen niet genieten van de wereldwijde economische groei maar ondervinden juist toegenomen ongelijkheid en economische verliezen, weet Barbut. “Ze voelen zich in de steek gelaten”, zegt ze.

“Natuurlijk kiezen ze dan voor het pad van de migratie, het is hun laatste kans op een betere baan en een betere toekomst.”

Een op de vijf van de jongeren tussen 15 en 24 jaar in deze regio overweegt migratie naar een ander land. Hoe armer het land, hoe hoger dat cijfer. “Het wordt steeds duidelijker dat hoop en de vrije keuze voor migratie wegebben. Lange tijd was migratie iets tijdelijks en gaf het blijk van ambitie. Nu is het meestal permanent en gestuurd door stress en ellende.”

Sterke dieren redden mensenlevens

Betrokken VN-organisaties worden gemobiliseerd om het leed in deze Afrikaanse landen te verzachten. 

De Voedsel- en Landbouworganisatie van de VN (FAO) heeft tot nu toe al meer dan twaalf miljoen dieren behandeld in minder dan drie maanden. De bedoeling van dit programma is om via gezonde en sterke dieren duizenden gezinnen te redden die kunnen leven van de melk en het vlees dat ze opbrengen.

Tegen half juli zouden in totaal 22 miljoen dieren behandeld moeten worden en op die wijze drie miljoen mensen helpen in hun levensonderhoud.

“Dieren redden redt mensenlevens. Als dieren verzwakken en uitdrogen, stoppen ze met het produceren van melk of sterven ze. Dat drijft gezinnen naar armoede en honger”, zegt Richard Trenchard van de FAO in Somalië.

Het overgrote deel van de 3,2 miljoen mensen die in Somalië hongerlijden, leeft op het platteland en is erg afhankelijk van hun dieren, meestal geiten, kamelen, schapen en runderen. Ze zijn hun voornaamste bron van inkomen en voedsel.

Kaartenhuisje

“Keer op keer hoorden we de verhalen van mensen in opvangkampen die vertelden dat de ellende begon toen hun dieren stierven” zegt Trenchard. “Eenmaal zover, stortte ook de rest in als een kaartenhuisje.”

150 teams van lokale dierenartsen zijn met de hulp van de FAO aan de slag in Somalië en behandelen er tot 270.000 geiten, schapen en kamelen per dag. De dieren krijgen multivitaminen toegediend en medicijnen die inwendige en externe parasieten bestrijden. Ook worden ze ontwormd en krijgen ze een behandeling om ademhalingsproblemen te voorkomen.

Deze eenvoudige en kostenefficiënte zorg leidt ertoe dat de dieren gezond blijven en er ook weer nieuwe kleintjes het daglicht zien.