Drie jaar oorlog in Oekraïne: één op de vijf kinderen is vriend of familie verloren

De start van de oorlog op 24 februari 2022 heeft op drie jaar tijd onnoemelijk leed veroorzaakt. Eén op de vijf kinderen heeft minstens een naaste verloren, en ook kinderen zelf werden veel te vaak slachtoffer van het geweld. Volgens Unicef was 2024 voor kinderen zelfs nog dodelijker dan het voorgaande jaar: het aantal slachtoffers onder kinderen steeg in 2024 met meer dan 50 procent ten opzichte van 2023.

Sinds de start van de oorlog zijn al meer dan 2500 kinderen gedood of gewond, en meer dan 1600 scholen en bijna 790 gezondheidsfaciliteiten zijn de afgelopen drie jaar beschadigd of vernietigd.

Immens leed

“Dood en vernietiging zijn al veel te lang een constante in het leven van kinderen in Oekraïne”, zegt Unicef-directeur Catherine Russell. “Dit niveau van geweld veroorzaakt immense angst en leed en verstoort elk aspect van het leven van een kind.”

Zelfs als kinderen zelf nog in veiligheid zijn, in hun thuisland of daarbuiten, is het feit dat ze op een kritieke leeftijd geconfronteerd worden met verliezen en ontberingen nefast voor hun ontwikkeling en welzijn, zegt Unicef.

Driejarigen in Oekraïne hebben bijvoorbeeld alleen maar oorlog gekend. Ouders geven aan dat ze zich fysiek en emotioneel uitgeput voelen, met alle gevolgen van dien op het gezinsleven, en alle essentiële voorzieningen voor jonge kinderen en hun ouders zijn verstoord door de oorlog.

Mentaal uitgeput

Volgens onderzoek van Unicef voelt een derde van de Oekraïense tieners zich verdrietig tot zelfs wanhopig, door het wegvallen van het leven zoals ze dat daarvoor hebben gekend. Deze gevoelens komen vaker voor bij meisjes.

De mentale gezondheidsproblemen van kinderen en jongeren nemen ook toe door gevoelens van isolatie. Veel kinderen missen de kans om te socialiseren en te leren. Bijna 40 procent van de kinderen in Oekraïne studeert online, en voor de kinderen onder de 6,86 miljoen vluchtelingen in het buitenland blijft de toegang tot school een uitdaging. De helft van de leerplichtige kinderen in landen waar vluchtelingen verblijven, blijkt niet te zijn ingeschreven in het nationale onderwijssysteem.

“Kinderen moeten altijd worden beschermd tegen de gevolgen van oorlog, in overeenstemming met het internationaal humanitair recht”, herhaalt Russell haar boodschap aan de wereldleiders. “Kinderen in Oekraïne hebben duurzame vrede nodig en de kans om hun volledige potentieel te realiseren.”